E-toerisme omvat de digitale diensten en hulpmiddelen die het reizen vereenvoudigen, van planning tot het delen van ervaringen, en informatie overal en altijd toegankelijk maken.

Wat is erfgoeddigitalisering?

Het betekent materieel en immaterieel erfgoed digitaliseren en online toegankelijk maken om het te bewaren, te verspreiden en tot zijn recht te laten komen, ook in de meest over het hoofd geziene gemeenten.

Hoe laten de verbonden Genius Loci-medailles lokaal erfgoed tot zijn recht komen?

Genius Loci biedt phygitale bewegwijzering: een roestvrijstalen medaille met QR-code opent een door bewoners mede gecreëerde digitale ruimte, voor lokaal, duurzaam en participatief toerisme.

Erfgoeddigitalisering voor duurzame toeristische innovatie

Technologie, kunstmatige intelligentie, nieuwe economie: gedreven door technologische vooruitgang en veranderende verwachtingen van reizigers evolueert de toerismesector voortdurend. Hoe vindt deze sector zichzelf opnieuw uit door digitalisering?

Sinds enkele tientallen jaren staat toerisme — net als veel andere sectoren — voor de komst van nieuwe digitale technologieën en moet het deze innovatief en intelligent in zijn strategie integreren. Het gaat erom tegemoet te komen aan de technologische verwachtingen van klanten, maar vooral aan de trend naar verblijven die experiëntieler, lokaler, authentieker en duurzamer zijn.

De pandemie versnelde dit proces. Volgens Apolitical zijn sinds de pandemie de meeste toerisme-investeringen gericht op digitale en technologische oplossingen: buitenlandse directe investeringen in toerismesoftware stegen in 2021 met 41,9 % ten opzichte van het jaar ervoor. Deze strategie sluit bovendien aan bij de Duurzame Ontwikkelingsdoelen (SDG’s) van de Verenigde Naties, aldus hetzelfde artikel.

In dit artikel verkennen we twee facetten van innovatie in toerisme en bekijken we hoe zij de moderne reiservaring herdefiniëren: e-toerisme en erfgoeddigitalisering.

E-toerisme ten dienste van de reiziger

E-toerisme, of elektronisch toerisme, ontstond met de adoptie van technologie door reizigers en de toerisme-industrie. Het draagt bij aan een volledige herdefiniëring van de reiservaring. Het omvat diensten en hulpmiddelen die de hele reis vereenvoudigen en verrijken — van planning en boeking tot verkenning en delen van ervaringen. Reizigers kunnen online zoeken en boeken, reisapps, sociale netwerken en verbonden tools gebruiken. Het maakt informatie snel en altijd toegankelijk, laat ervaringen personaliseren door routes, accommodaties en activiteiten te kiezen die aansluiten bij interesses, en bespaart tijd en geld. Vandaag is e-toerisme de norm geworden: welke innovaties kunnen nieuwe technologieën het toerismesector nog brengen?

Het potentieel van digitale innovaties om het toerisme van morgen opnieuw uit te vinden

Volgens het rapport van de Direction Générale des Entreprises is innovatie in toerisme vooral digitaal (80 %) en gericht op gebruikerservaring. Opkomende trends:

1. Kunstmatige intelligentie (AI): AI wordt gebruikt om reisaanbevelingen te personaliseren, bezoekersstromen beter te beheren en geavanceerdere virtuele ervaringen te bieden.

2. Augmented reality (AR) & virtual reality (VR): AR- en VR-technologieën verrijken de reiservaring door plaatsen en sites op een meer meeslepende, interactieve manier te laten ontdekken, met nieuwe sensaties. Zeer recent, in 2024, vond de tentoonstelling “Eternelle Notre-Dame” plaats — een echte tijdreis door de bouw van de kathedraal. Dit soort valorisatie blijft echter voorbehouden aan uitzonderlijke locaties.

3. Digitalisering van materieel en immaterieel erfgoed: de digitalisering van materieel en immaterieel erfgoed — gebouwhistorie, natuurlijke curiositeiten, tradities (traditionele muziek en mondelinge tradities) — wint eveneens aan belang. Dit laatste punt verdient nadere uitwerking, want het is precies de as die wij met Genius Loci hebben ontwikkeld.

In Europa staan slechts 517 locaties op de UNESCO-werelderfgoedlijst. Zij concentreren valorisatie-initiatieven en helaas soms overtoerisme. Met Genius Loci wilden wij een modern, duurzaam en participatief instrument creëren om de andere 200.000 dorpen en localiteiten tot hun recht te laten komen die moeite hebben hun troeven zichtbaar te maken.

Digitalisering van materieel en immaterieel erfgoed: een nieuwe culturele dimensie

Erfgoeddigitalisering betekent culturele en historische elementen — materieel (monumenten, musea, gebouwd erfgoed, enz.) of immaterieel (tradities, geschiedenis, enz.) — vastleggen en online toegankelijk maken voor het publiek. Dat opent nieuwe mogelijkheden voor behoud, verspreiding en verkenning van cultureel erfgoed. Het kan betekenen erfgoed op afstand toegankelijk maken, bijvoorbeeld via virtuele museumbezoeken van thuis.

Er zijn evenwel uitdagingen: digitaliseringskosten, betrouwbaarheid en kwaliteit van gegevens, auteursrechtbescherming en ongelijke toegang tot technologie, wat ongelijkheid creëert. Digitalisering helpt erfgoed ook digitaal te bewaren en slijtage door fysieke blootstelling te verminderen — en omdat de herinneringen van onze voorouders verloren gaan.

Een groeiende behoefte aan data

Meer dan ooit leven wij in het tijdperk van big data.
Het verzamelen van kwalitatieve gegevens is cruciaal geworden voor toerismeorganisaties.

Deze kwalitatieve en kwantitatieve gegevens helpen bezoekersstromen en infrastructuurbehoeften te analyseren, en het comfort en de ervaring van reizigers te verbeteren.

Negen jaar geleden, toen wij het idee voor Genius Loci hadden, leek het onmogelijk digitale ervaringen midden in de natuur uit te rollen — maar met de technologische evolutie is 5G vangen zelfs diep in het bos normaal geworden.

De verbonden Genius Loci-medailles beantwoorden de behoefte om erfgoed te digitaliseren en de trend naar lokaal, experiëntieel, sociaal en duurzaam slow toerisme.

Volgens de doelstellingen van UNESCO is het essentieel om lokaal erfgoed te inventariseren, digitaliseren en bekend te maken — ook buiten de meest toeristische regio’s. Zoals Stéphane Bern stelt, is erfgoed de enige factor van gelijkheid tussen stad en platteland, tussen onze territoria. Toch bevindt 52 % van ons erfgoed zich in gemeenten met minder dan 2.000 inwoners. Dat is een buitengewone rijkdom die vruchtbaar gemaakt, tot zijn recht gebracht, beschermd en bewaard moet worden — en die duidelijk de economische ontwikkeling van territoria kan helpen veiligstellen.

De verbonden Genius Loci-medailles beantwoorden deze behoefte door de verborgen schatten van een regio op duurzame en participatieve wijze tot leven te brengen. Het gaat om phygitale toeristische bewegwijzering — zowel fysiek als digitaal:

Een “medaille” van bijzonder duurzaam roestvrij staal, ontworpen voor buitengebruik. Ze wordt op een bezienswaardigheid aangebracht, heeft een unieke QR-code en geeft toegang tot de inhoud van de plek.
Een digitale ruimte gewijd aan de bezienswaardigheid, ter plaatse alleen toegankelijk voor bezoekers. Beheerders zijn lokale bewoners met passie voor natuur, cultuur of geschiedenis, onder toezicht van gemeenten die als bijdragers en moderators optreden.

Huidige functies maken het delen van tekst en beelden mogelijk, onbeperkte integratie van video en audio, en het vinden van nabije medailles via een “nabijheidsradar”. Inhoud kan geliked en becommentarieerd worden, en mede gecreëerd. Elke vertrouwenspersoon kan worden uitgenodigd inhoud te schrijven in de digitale interface — met als doel bewoners te betrekken met rijke, emotionele verhalen. Uiteindelijk ontstaat zo een brug tussen de oudere generatie die de kennis draagt en jongere generaties die nieuwe technologieën gretig omarmen.

Innovatie in toerisme — vooral via e-toerisme en erfgoeddigitalisering — heeft veranderd hoe wij reizen, cultureel erfgoed verkennen en omgaan met de wereld om ons heen. Deze vooruitgang biedt talrijke kansen voor een meeslepender, lokaler en duurzamer reiservaring.

Bewaar en stel uw lokale erfgoed in waarde met Genius Loci

Ontworpen voor de 200.000 steden en dorpen van Europa, is ons product zowel fysiek als digitaal: een roestvrijstalen medaille van 10 cm, gegraveerd met de naam van het project en voorzien van een QR-code. Eén simpele scan onthult een exclusieve digitale ruimte die de geheimen van de plek vrijgeeft. De medailles werken als netwerk van Deep Points of Interest, wat een grootschalige inwaardestelling mogelijk maakt (meerdere gemeenten, regio’s, departementen…) zodat lokale spelers de regie over hun eigen verhaal terugnemen — tegenover de platforms en generatieve AI’s die het vandaag dicteren.